Kościół w Polsce i na Zachodzie

Kiedy w latach osiemdziesiątych polski kościół katolicki triumfalnie stanął na gruzach komunizmu i skwapliwie zajął miejsce partii robotniczej - to właśnie w tym czasie Holandii nadeszła era sekularyzacji i masowego odwrócenia się wiernych od kościoła.

Trzy etapy Zachodniej Cywilizacji

Zachodnia Cywilizacja przeszła trzy historyczne etapy od katolicyzmu do kompletnej sekularyzacji:

  • Protestantyzm wyeliminował instytucję kościoła.
  • Liberalizm wyeliminował Chrześcijaństwo.
  • Komunizm wyeliminował ludzką duszę.

Tymczasem w Polsce

Jezus ze Świebodzina
W Świebodzinie Jezus wita przyjezdnych do Polski.

Gdy w Polsce z wielkim rozmachem zaczęto stawiać tysiące nowych świątyń i monumentalnych bazylik. Gdy imieniem papieża nazwano główne ulice i place wszystkich miast w Polsce. Gdy pomniki papieża w karykaturalny sposób zastąpiły pomniki przywódców proletariackiej rewolucji. Gdy przy wjeździe do Polski zagranicznych gości wita 33-metrowy Chrystus a jedną z najpopularniejszych stacji radiowych jest radio kościoła katolickiego. Gdy więc to się przystawi do Zachodniej Europy jakże ostro widać kontrast świadomości religijnej.

pusty kościół we Włoszech

Gdy w Polsce Kościół Katolicki zawładnął krajem czyniąc Polskę praktycznie państwem wyznaniowym - w tym samym czasie Zachód szybkimi krokami wychodzi z Kościoła. Wychodzi z Kościoła Katolickiego w pierwszym rzędzie ale i kościoły protestanckie nie omija olbrzymi ubytek wiernych. Już dziś kościoły Beneluksu świecą w niedzielę pustkami i z trudem zbierają garstkę staruszków na jedna mszę w tygodniu. Szacuje sie, że w Beneluksie po roku 2016 nie będą odprawiane msze w kościołach, ewentualnie z wyjątkami na specjalne okazje lub dla mniejszości narodowych jak Surinamczycy czy Polacy tak licznie już zamieszkujący Beneluks, że posiadają własne parafie z polskimi księżmi.

pusty kościół w Belgii

Na nic zdały się starania niderlandzkich księży aby uatrakcyjnić mszę nowoczesną muzyką, kawką i ciasteczkiem po mszy - wiernych ubywa. Ławki kościelne pozostały już tylko dla generacji urodzonej w latach 1940-1950. W niedzielę niedzielę ludzie mają juz ciekawsze zajęcia: spacer po galerii handlowej, po IKEA lub Media Markt lub wycieczka do jednego z licznych parków rozrywki. Kościół już nie jest alternatywą i nie ma nic do zaoferowania.

JezusKościół nie ma już monopolu na rozdawanie gwarancji wiecznego życia.

Człowiek Zachodu coraz bardziej utwierdza się w przekonaniu, że życie wieczne, raj lub piekło, reinkarnacja, nieśmiertelność ducha - jest Jego Osobistą Wiarą nie reglamentowaną przez instytucje kościoła.

Mój katolicki kościół parafialny już pod koniec lat osiemdziesiątych zaadoptowano na salę sportową. Okoliczne kościoły padały z braku wiernych jeden po drugim w latach '90-tych. Dwa zburzono stawiając w to miejsce apartamenty dla emerytów. Z mojej części miasta, liczącej ok. 60 tys. mieszkańców ostał się jeden kościół który wyprawia jedną mszę niedzielną w tygodniu i miejsc siedzących jest zawsze dosyć, nawet w największe święta.

Kościół w Holandii

W całej Holandii burzy się kościoły których nie ma za co utrzymać. Burzone lub adaptowane dla innego przeznaczenia są kościoły budowane najczęściej w początkach XX wieku z małą wartością historyczną czy architektoniczną. Kościoły adoptuje się na inne cele; na sale sportowe, biura, galerie sztuki, sklepy i supermarkety.

W roku 2011 Holandia liczyła 16.739.669 mieszkańców; oficjalnie kraj liczył 4.051.000 katolików (24% mieszkańców NL), do kościoła uczęszczało 165.450 osób to jest 0,988% mieszkańców Holandii. Te liczby co roku spadają. Podobnie jest w Belgi i na Czechach. 

księgarnia w byłym kościele w Maastricht
Stary gotycki kościół w Maastricht zaadaptowany na księgarnię.

Przyczyn odejścia narodu od kościoła jest wiele. Zasadnicza różnicą między polskim a zachodnim kościołem jest tak bardzo różna historia religii tych krajów. Oświecenie i reformacja miała olbrzymi wpływ na świadomość wiernych. Holendrzy od 500. lat walczą z rzymskim kościołem katolickim co pokrótce opisałem m.in. w artykułach o inkwizycji, holenderskim buncie i kontrreformacji. z ręką na bibliiDyskusje teologiczne toczą się tutaj nieprzerwanie także od 500 lat, czego nie można powiedzieć o Polsce gdzie dogmaty Kościoła nadal nie podlegają dyskusji.Wynalazek druku spowodował na Zachodzie wielką rewolucję kulturalną ponieważ pismo święte trafiło „pod strzechy" i naród umiejący czytać sam wyciągnął swoje wnioski. Holendrzy od 500 lat czytają Biblię, dyskutują o Bogu, o Biblii, zadają sobie trudne pytania jak: czym jest Duch Święty, czy istnieje diabeł, niebo i piekło, czy Bóg stworzył też dinozaury i czy stworzył Adama i Ewę 4000 lat temu, czy hostia zamienia się w ciało Chrystusa i wreszcie czy Święci są naprawdę święci?

holenderski kościół za fosą
Typowy obrazek w Holandii: miasteczko z wierzą kościoła za fosą i wałem

Liczba sceptyków nadal rośnie. W obecnej chwili ateizm jest najszybciej rozrastającym się światopoglądem na świecie, a już na pewno w Zachodnim Świecie. Odkościelnianie (ontkerkelijk) i sekularyzacja spowodowały, że dzisiaj jeszcze tylko 7,8% katolików w Holandii uczęszcza do kościoła - przynajmniej tak podają źróła kościelne. Podobnie jest też w okolicznych krajach (5% Belgów) - co nie znaczy, że naród stracił wiarę. Nie! Nadal 4,6 mln Holendrów poczuwa się być katolikami. To jest tylko brak wiary w instytucję kościoła katolickiego.

dewocjonaliaOstatnie lata „wojny z terroryzmem" i strach przed Islamem spowodowały jakby lekki nawrót do kościoła. Może nie aż na tyle aby więcej ludzi odwiedzało kościół co raczej rosnąca moda na obrzędy religijne jak chrzciny, komunie, śluby kościelne i pogrzeby. Wolno rośnie liczba ateistów stanowiących dzisiaj 13% społeczeństwa. Jeszcze tylko jeden na pięciu Holendrów wierzy w diabła a jeden na czworo wierzy jeszcze, że Adam i Ewa rzeczywiście istnieli. Spada (31%) ilość Holendrów wierzących, że Biblia to książka zawierająca słowo Boże. Obok religii wciąż około 25% Holendrów wierzy w szczęśliwe monety, wróżki, astrologię i uzdrowicieli - co i tak jest o 20% mniej niż w innych krajach europejskich.woda święcona

Religijność Polaków ogranicza się do obrzędów i symboli - w głębi duszy Polacy są nadal poganami i w codziennym życiu większą rolę odgrywa zabobon, przesąd, amulety, talizmany, święte ikony niż 10 bożych przykazań.

W przeddzień Wigilii z mojego ogródka złodziej wyciął choinkę. Mojej znajomej, podczas modlitwy przed obrazem Królowej Polski na Jasnej Górze, ktoś przeciął torebkę i ukradł portmonetkę. Okradanie cmentarzy, kościołów, modlących się wiernych jest na porządku dziennym.

Na ile chrześcijańscy są Polacy?