Polskie dzieci w Niderlandach oczami Holendrów

Holandia nauczona złymi doświadczeniami integracji poprzednich grup gastarbeiterów stara się "dmuchać na zimne" i badać zawczasu warunki życia polskich dzieci w Holandii. Dzieci wychowywane przez polskich rodziców w wrogości do kraju w którym dorastają mogą stać się problemem za 20 lat.

polskie dzieci w Holandii
Po lewej: grafika emigracji i emigracji Polaków w latach 1995-2017 oraz po prawej ilość polskich dzieci w 2017 r. według grup wiekowych.

Poniżej wolne tłumaczenie esencji 160-stronicowego raportu poświęconej polskim dzieciom w Niderlandach. Holenderscy eksperci są zatroskani sytuacją życiową Polskich dzieci w Holandii. Regularnie ukazują się raporty Sociaal en Cultureel Planbureau (Biuro Planowania Społecznego i Kulturowego) śledzących rozwój migrantów z Polski. [Badania z roku 201320152017 i 2018: wielu polskich migrantów pozostaje w Holandii.

W 2015 r. w mieszkało w Holandii na stałe ponad 32 tys. polskich dzieci. 

polskie dzieci w Holandii
Polskie dzieci w polskim kościele w Holandii.

Badanie orientacyjne z 2014

Haga, 23 września 2014

Ciągłe przeprowadzki i kursowanie między Polską i Holandią nosi w sobie ryzyko zaniedbania edukacji (opuszczanie lekcji, brak dyplomów) i zaniedbania dobra dziecka (brak tożsamości, zagubienie, problemy zachowania i społeczno-emocjonalnego rozwoju)

Szczególnie nastolatki narażone są na nieprawidłowy rozwój z powodów kumulujących się negatywnych warunków jak nieprawidłowe otoczenie, opóźnienie językowe, wyobcowanie i brak czasu rodziców dla dzieci. Objawia się to opuszczaniem szkoły, problematycznym zachowaniem i wykroczeniami.

Zarówno Polacy jak i holenderscy urzędnicy nie posiadają o sobie żadnej wiedzy co bardzo utrudnia komunikację w sprawach dobra dziecka. Bariera językowa i brak zaufania wobec publicznych instancji stoją w drodze dobrego porozumienia.

polskie dzieci w Holandii
Polskie dzieci w polskim kościele w Holandii.

Rosnąca grupa

W roku 2014 już około 41 tys. dzieci (0-18 lat) z byłego Bloku Wschodniego mieszka w Holandii. Z tego 24 tys. to polskie dzieci.

Mobilność stwarza ryzyko

Charakterystyczną cechą Polaków w Niderlandach jest ich mobilność.

Rodzice bardzo często podróżują między Polską i Holandią na urlopy, rodzinne spotkania, wizyty lekarskie, itp. Rodzice zostawiają często dzieci rodzinie w Polsce do opieki. To jest przyczyną poczucia bezdomności, zagubienia, braku własnego domu i miejsca na ziemi. Prowadzi to także do przerywania nauki w Holandii, utrudnia ukończenie szkoły i zdobycie dyplomu. Szkoły sygnalizują, że te ciągłe przemieszczanie się rodziców sprawia niemożliwym aby ich dzieci mogły nadążyć za programem nauczania.

Polacy w Holandii
Wzrost ilości Polaków, Bułgarów i Rumunów oficjalnie zameldowanych w Holandii w latach 2000-2016.

Złe warunki życia

Obserwujemy bardzo złe warunki mieszkaniowe i ogólne warunki życia, co odbija się na psychice dziecka.

Niedostatek, ubóstwo, nielegalne i złe warunki mieszkaniowe, rozbite rodziny są przyczyną częstych problemów wśród Polaków. Eksperci są przygnębieni losem części polskich dzieci mieszkających na kempingach i w parkach domków letniskowych gdzie nadużywanie alkoholu, bijatyki i przemoc w rodzinie są na porządku dziennym.

Wyrywkowy udział w edukacji

Wielu Polaków ma dobre wykształcenie i ich małe dzieci rozpoczynające w Holandii edukację nie przysparzają żadnych problemów. Natomiast nastolatki mają znacznie więcej problemów z integracją i przyswojeniem sobie języka przez co zmuszone są do niższego poziomu edukacji - poniżej ich możliwości - co tylko pogłębia ich frustracje i prowadzi do wagarowania i opuszczania szkoły.

Dobry stan zdrowia

Polskie dzieci są z reguły zdrowe. U części dzieci w szkołach podstawowych odnotowujemy lekkie skłonności do otyłości i złe uzębienie. Wielu polskich rodziców pracuje całe dnie i pozostawia dzieci same w domu, zmuszając dzieci dużej samodzielności, co nie jest pożądane u małych dzieci (słabe więzi z rodzicami, za mało troski o dziecko).

Wykorzenione nastolatki

Część nastolatków ma złe stosunki z rodzicami z powodu migracji, niepewności jutra i niedostatku uwagi, opieki i wychowania ze strony rodziców. Wśród tej grupy służby socjalne odnotowują dzieci z poczuciem wykorzenienia, wysiedlenia. Czasami prowadzi to do konfliktów domowych, ucieczek z domu, zejścia na złą drogę, opuszczania szkoły a nawet do ciąży nastolatek i prostytucji.

polskie dzieci w Holandii

Bariera komunikacyjna

Gminy, szkoły i urzędy doświadczają problemów w komunikacji z Polakami. Bariera językowa i brak zaufania do urzędników państwowych i pomocy społecznej odgrywa tu największą rolę. Także holenderskie służby nie wiedzą w jaki sposób najlepiej do nich podejść.

Bariera w szkole

Z powodu dobrego poziomu wykształcenia rodziców, polskie dzieci nie kwalifikują się do tzw. programu gewichtregeling dającego szkole specjalne środki na wyrównanie zaległości dziecka. Szkoły uważają, że to niesprawiedliwe gdyż wiele dzieci ma właśnie spore zaległości w edukacji. Szkoły skarżą się na częstą absencję polskich dzieci będących ciągle w drodze do- lub z Polski.

Tyle w skrócie mówi raport o Polakach. Wielkiej dyskusji na jego temat wśród Polaków nie było i nie będzie - bo to jakby nie nasz problem. To może jest problem jakiegoś Polaka lub Holendrów ale nie mój własny. Problemu mobilności rodziców z odłożonym życiem nie rozwiążemy. Praca w Holandii a dusza w Polsce może dzieci psychicznie kaleczyć. Poza tym częściej spotkałem się z opinią, że to jest raport tendencyjny.

Od tego raportu minęło już parę lat, ale sytuacja się nie zmieniła.

[Aktualizacja 2019]