Sen o potędze
7 kwiecień 2010 -
Kategoria: Punkt widzenia
7 kwietnia 1938, polski plakat. Wówczas Polska istniała dopiero 20 lat.
To niestety nie był żaden happening - pisze mój przyjaciel Leszek.
Były to żądania stawiane zupełnie na poważnie. Nie tylko w latach 70-tych byliśmy "dziesiątą gospodarką świata". Z tym, że przed wojną to mocarstwem byliśmy. A jak to się skończyło? (...nie oddamy ani jednego guzika od munduru panie dzieju, bo to najlepsza konnica na świecie moster dzieju...)
7 komentarzy
raczej powinni sie zastanawiac nad osuszeniem zatoki puckiej
w latach 30 Polska byla w stanie zapasci gospodarczeo - militarnej
i jedynie co mogla zrobic to wyslac kawalerie konna z szablami na mierzeje wislana...
Wszystko sie zgadza balkonende, ale wlasnie w latach 30 ubieglego stulecie, takie ambicje wsrod Ligi Morskiej sie szerzyly - i co ciekawe, bardzo chetnie sie zapatrywano sie w tym wzgledzie na Holandie. Nawet w ramach ideologii 'lebensraum', obok kolonii, rozpatrywano mozliwosc osuszania Polesia.
Strikte teoretycznie mielismy wiec szanse stac sie nie tylko druga Japonia, ale i druga Holandia ;)
Natomiast jesli chodzi o topik...
Polska w okresie gdy panstwa Europy zaczynaly zdobywac kolonie (mysle o XV - XVI wieku) miala tak duza ilosc ziemi na Ukrainie ze kolonie na odleglych kontynentach wydawaly sie wtedy zbedne. Wogole kolonializm w polskiej krwi to niemal abstrakcja, zamorski handel mimo ogromnej linii brzegowej Polski zupelnie nie interesowal. Import z krajow Europy i na tym koniec, dalsze podroze nie wchodzily prawie w rachube.
Na poczatku 16 wieku, cesarz Karol V probowal naklonic Gdansk na wyslanie kilku statkow z ladunkiem na wyspy odkryte przez Magellana. Nikt sie niestety na to nie odwazyl. Dopiero 70 !!! lat pozniej 1 statek wyruszyl z Gdanska do Ameryki, a kilka lat pozniej do Brazylii. To jesli chodzi o XVI wiek. Jednak wyjasnia to po czesci brak pedu do kolonizacji w porownaniu z innymi krajami Europy.
Nie zapominajmy o Haiti. Byl okres, że to Polacy a później potomkowie rządzili tą wyspą.
No i Madagaskar, scheda po Beniowskim.
Polska nigdy nie byla ani krajem zeglarzy ani morza, (przeciwnie w glebi ladu dziala sie historyja)
i dlatego nigdy nie miala zadnych kolonii
bardzo ciekawe dokumenty odnalazlam sie w wirtualnym archiwum firmy Magemar.com.pl - mianowicie archiwalne numery Morza, w tym te z lat 1937-39 propagujace polityke kolonialno-nacjonalna - dla ktorej nota bene wzorem byla silna Rz Obojga Narodow - mocarstwo od 'morza do morza'. Co ciekawe zwlaszcza rocznik 1939 zawiera z perspektywy czasu interesujace artykuly na temat emigracji Polakow w latach miedzywojennych, ale tez i plany polityczne dot. przymusowej emigracji 6000000 Zydow z Europy. W nr 1 1939 Morze i Kolonie proponuje stanowcze rozwiazania 'sprawy Zydowskie' dla dobra gospodarki i polityki kraju (aczkolwiek nie tak radykalne jak Endlosung). Autor artykulu proponuje 3 rozwiazania: rozproszone przesiedlanie skupisk Zydowskich; masowe przesiedlenie do Palestyny; badz - i tu ciekawostka - emigracje kolonizacyjna na obszary nieuzytkowe.
I tu warto podkreslic, ze chodzi o czasopismo ze stycznia 1939.
Z perkspektywy czasu, znajac bieg historii, czyta sie takie dokumenty zupelnie inaczej....
Niewiele osob o tym wie, ale Rzeczpospolita Obojga Narodow miala swoja kolonie, i to na wyspie Tobago.
Oto co pisze Wikipedia:
"W 1561 wielki mistrz zakonu kawalerów mieczowych Gotthard Kettler oddał Inflanty (Estonia i Łotwa) królowi Polski i wielkiemu księciu Litwy Zygmuntowi II Augustowi, który w zamian za ten miły gest nadał mu w dziedziczne lenno Księstwo Kurlandii i Semigalii (południowa część Łotwy). Sto lat później jego wnuk książę Kurlandii i Semigalii Jakub Kettler zaczął myśleć o terytoriach zamorskich. Państwo to było lennem Polski i Litwy (od 1569, Rzeczypospolitej w latach 1561-1795, czyli w całym okresie swego istnienia, zakończonego III rozbiorem Polski.
Kurlandzki książę Jakub Kettler kształcąc się na zachodzie Europy zaobserwował iż wielkie sumy pieniędzy powstawały w wyniku przywożenia z posiadłości zamorskich do Europy egzotycznych towarów. Po powrocie do swojego kraju, chcąc zyskać posiadłości zamorskie zaryzykował wykorzystując swój jedyny atut, którym był fakt, że jego kraj stanowił centrum eksportu drewna i smoły, służących do budowy statków. Chociaż osadnicy byli głównie pochodzenia niemieckiego to kształtowali kurlandzki, a pośrednio polski kolonializm.
Nowa Kurlandia leżała na karaibskiej wyspie Tobago w archipelagu Małych Antyli.
Po raz pierwszy na wyspie zamieszkali osadnicy kurlandzcy w 1637, którzy założyli osadę, która została jednak zlikwidowana. Druga (1639) i trzecia (1642) próba kolonizacji nie powiodła się. Dopiero za czwartym razem udało się utworzyć osadę. 20 maja 1654 kurlandzki statek wojenny "Das Wappen der Herzogin von Kurland" zacumował na Tobago, a jego dowódca Willem Mollens ogłosił wyspę nową kolonią Kurlandii pod nazwą Nowa Kurlandia. Założył fort (Jekabforts) i osadę (Jacobstadt – obecnie Plymouth) na północno-zachodnim wybrzeżu wyspy. Jeszcze tego samego roku powstała konkurencyjna kolonia (holenderska) na południowo-zachodnim wybrzeży wyspy pod nazwą Nieuw Vlissingen. W 1659 Holandia zajęła kurlandzkie posiadłości na wyspie. Wynikało to z sytuacji w Europie i osłabienia Kurlandii w wyniku II wojny północnej. Po zakończeniu wojny pokojem oliwskim Kurlandia odzyskała swe posiadłości na wyspie, jednak już w 1666 Kurlandczycy opuścili Tobago, by powrócić i zająć (na krótko) fort Jekabforts w 1668. Kurlandia utworzyła na nowo swą kolonie w 1680, jednak w marcu 1683 wyspa została całkowicie opuszczona. Kurlandia ponownie zajęła wyspę w czerwcu 1686 roku i ostatecznie ją opuściła w maju 1690. Mimo to Kurlandia zgłaszała roszczenia wobec wyspy do czasu likwidacji w wyniku III rozbioru Polski w 1795."
Dodaj nową odpowiedź