Wywoziciel szamba - wymarłe zawody

Kategoria: Ludzie

Do dzisiaj zawód putjesschepper - człowieka wywożącego szambo jest w Holandii synonimem najgorszego zawodu, chociaż on już dawno nie istnieje.

opróżniacz szamba

Wywoziciel szamba - putjesschepper

Jeszcze do lat sześćdziesiątych XX wieku istniały miasteczka i wsie nie mające kanalizacji miejskiej. W Amsterdamie rozpoczęto budowę kanalizacji w roku 1910 ale jeszcze do lat 30-tych XX wieku ludzie załatwiali się do kubła. Te kubły fekalii (zwane poepemmers lub beertonnen) zbierano i opróżniano w pobliskiej rzece lub kanale (gracht). Z czasem wprowadzono bardziej higieniczne środki. Po ulicach jeździł specjalny wóz (pojazd asenizacyjny) z pojemnikiem na fekalia do którego zlewano zawartość kubłów.

W XIX wieku opróżniacze szamba (zwani też secreetruimers - sekretni porządkowi) rozwinęli efektywniejszą metodę opróżniania szamba pracując głęboko w godzinach nocnych w cztery osoby: najpierw zawieszano latarnie aby studnię oświetlić, następnie do studni wchodził  po drabinie chłopak studzienny (puttekees) i nabierał w szambo kubeł które odbierał człowiek "wyciągacz" (hijser) i podawał dwum beczkowym (tonnenmannen). Przyjęte było za tą robotę dawać chłopom butelkę gorzałki jenever a że szamb było dużo więc trzeźwi oni rzadko chodzili.

szambo

Z natury rzeczy zawód takiego objazdowego szamba miał bardzo wiele nazw lub raczej przezwisk. Szambo nazywało się beerput lub secreet a na nim ustawiona była skrzynka z dziurą zwana poepdoos.  Opróżniacz takiego szamba (put, putje, beerput) zwano: putjesschepper, nachtwaker, stilleveger ale także poepschepper, secreetruimer, puttekees, putverlater, waterputter, beerruimer, stilleveger, stilleruimer, huisjesruimer, kakhuisruimer, kuiser, rioolruimer, schijthuisveger, sindaalsnijder i zuiverman.

W dzisiejszych czasach słowa  putjesschepper używa się nadal ale wobec niechcących się uczyć dzieci grożąc im, że jak się nie będzie uczył to zostanie tym właśnie putjesschepper.

Więcej wymarłych zawodów w Holandii (i nie tylko):

Bednarz
Budzik miejski
Burłak
Celnik
Flisak
Górnik
Handlarz wędrowny
Herold
Latarnik uliczny
Mleczarz

Nakręcacz zegara
Sprzedawca nafty
Stróż nocny
Węglarz
Wikliniarz
Wytwórca chodaków
Wytwórca lin
Wytwórca mioteł
Wywoziciel szamba

Etykietowanie: szambo zawód
1 komentarzy

Użytkownicy muszą być zarejestrowani i zalogowani, aby móc komentować.

Dziś szamb się nie opróżnia (w NL), ale czyściciele kanalizacji nadal istnieją. Każda kanalizację trzeb a czyścić, trzeba schodzić do kanałów itd.
Także zawód jest, tylko zakres prac się zmienił.

Czy w NL buduje się ekologiczne szamba?